Uzun hava ve taksim türü icralar için kullanılan serbest ölçü tanımı, çoğu zaman yanlış anlaşılır.
Serbest ölçü, zamanın ortadan kalktığı anlamına gelmez. Zaman vardır; yalnız sabit bir birime bağlı değildir.
Bu icralarda zamanı belirleyen şey nefestir. Cümleler, söyleyen kişinin nefes uzunluğuna göre biçimlenir.
Birinci sonuç şudur: serbest bölümler rastgele çalınmaz. Her cümlenin bir başlangıcı, doruğu ve kapanışı vardır.
İkinci sonuç duraklardır. Cümleler arasındaki sessizlikler, cümlelerin kendisi kadar planlıdır.
Üçüncü sonuç ise dinleyicidir; serbest icrada dinleyicinin nefesi de icracıyı izler ve fazla uzayan bir cümle dikkati dağıtır.
Çalışma yöntemi işaretlemeye dayanır. Kaynak kayıt dinlenir ve her cümlenin bitişi notaya işaretlenir.
Ardından kursiyer aynı cümleleri kendi nefesine göre çalar ve süreleri karşılaştırır.
Üçüncü aşamada kayıt alınır; kendi icrasında cümlelerin çok uzadığı ya da çok kısaldığı yerler belirlenir.
Bu üç adım birkaç hafta sürdürüldüğünde serbest icra, belirsiz bir alan olmaktan çıkar.
Derslerimizde serbest ölçülü bölümler, cümle sınırları işaretlenerek çalışılır.